SARI TORBA VE FUTBOL TRİBÜNLERİ

• 

            Futbol rekabet midir, yoksa toplumsal düşmanlığı körüklemenin yeni bir aracı mı?

            Futbol, milyonlarca insanı bir araya getiren, farklı kimlikleri ve kültürleri ortak bir heyecan etrafında buluşturan evrensel bir spor dalıdır. Ancak ne yazık ki zaman zaman bu birleştirici özelliğini kaybederek ayrımcılığın, nefretin ve toplumsal düşmanlığın sergilendiği bir alana dönüşebilmektedir.

            Galatasaray taraftarlarının Amedspor karşılaşması bağlamında gündeme gelen sarı torba görüntüleri de bu açıdan üzerinde önemle durulması gereken bir olaydır.

            Çünkü burada mesele yalnızca bir futbol takımı, bir taraftar grubu veya tribün rekabeti değildir. Mesele, bir toplumun hafızasında derin yaralar açmış acıların hangi amaçla ve nasıl kullanıldığıdır.

            Türkiye'nin yakın tarihinde, özellikle 1990'lı yıllarda yaşanan çatışmalar, faili meçhul cinayetler, zorla kaybetmeler ve ölüm haberleri, Kürt toplumunun kolektif hafızasında derin izler bırakmıştır.

            Sarı ceset torbası, bu tarihsel hafızada yalnızca bir adli veya tıbbi malzeme değildir. Ölümü, kaybı, şiddeti ve insanlık onurunun zedelenmesini hatırlatan güçlü bir sembole dönüşmüştür.

            Böyle bir sembolün bir futbol karşılaşmasının tribünlerinde kullanılması, eğer ölüm ve aşağılamayı çağrıştırmak amacı taşıyorsa, bunu sıradan taraftar taşkınlığı olarak değerlendirmek mümkün değildir.

            Bir insanın ölümünü, bir annenin evlat acısını, bir toplumun yaşadığı travmayı tribün mizahına dönüştürmek, hangi takımın taraftarı tarafından yapılırsa yapılsın kabul edilemez.

            Burada üzerinde durulması gereken temel mesele, futbol kulüplerinin toplumsal sorumluluğudur.

            Galatasaray, Türkiye'nin en büyük spor kulüplerinden biridir. Taraftarları arasında Türkler, Kürtler, Aleviler, Sünniler ve farklı toplumsal kesimlerden milyonlarca insan bulunmaktadır. Dolayısıyla kulübün kurumsal iletişiminde kullanılan her görselin, her sözün ve her sembolün toplumsal karşılığı dikkate alınmalıdır.

            GS Store, görüntünün yalnızca forma ambalajı olduğunu açıklamış ve paylaşımı kaldırmıştır. Ancak kamuoyunda oluşan hassasiyet karşısında daha dikkatli, şeffaf ve kapsayıcı bir yaklaşım sergilenmesi beklenir.

            Öte yandan Amedspor taraftarlarının da tepkilerini şiddete, hakarete veya karşıt kimliklere yönelik düşmanlığa dönüştürmemesi gerekir. İnsan hakları ve toplumsal barış, herkes için savunulduğunda anlam kazanır.

            Etnik farklılıklar bir toplumun zemginliği değilde, birbirini dışlayan farklılılar üzerinden okunursa, bu durum toplumda huzursuzluk ve kaos yaratır.

            Türkiye'nin ihtiyacı yeni düşmanlıklar üretmek değil, geçmişin acılarıyla yüzleşerek ortak bir gelecek kurmaktır.

            Bir Kürt'ün acısı Türk'ün acısından, bir Türk'ün acısı Kürt'ün acısından daha değersiz değildir. Bir annenin evladını kaybetmesi, hangi kimliğe mensup olursa olsun aynı insanlık dramıdır.

            İnsan hayatını siyasi görüşe, etnik kimliğe, mezhebe veya taraftarlığa göre değerlendirmek, o toplumu bir arada tutan ortak değerlerini etkisiz kılar.

            Futbol sahasında rakip olmak en doğal davranıştır ama hayatın içinde bunu düşmanlığa çevirmek doğru değildir.

             Sporun dili kardeşlik olmalıdır

            Bugün Galatasaray taraftarı arasında Amedspor'a sempati duyan insanlar olduğu gibi Amedspor taraftarı arasında Galatasaray'ı destekleyen insanlar da vardır. Bu çeşitlilik, toplumsal hayatın zenginliğidir.

            Hiçbir spor kulübü, taraftar grubu veya yönetim, bir halkın tarihsel acılarını küçümseme hakkına sahip değildir.

            Eleştirel olmak, düşmanlık üretmek değildir. Tam tersine, toplumsal barışı savunmak, yanlış gördüğümüz davranışlara kimden gelirse gelsin karşı çıkmayı gerektirir.

            Toplumun gereksinimi sarı torbalarla, düşmanlığı besleyecek olan sloganlarla konuşan tribünler değil; kardeşliğin, eşitliğin, özgürlüğün ve insan onurunun konuşulduğu tribünler olmalıdır.

            Çünkü futbolun galibiyeti geçicidir; insanlığın kaybettiği yerde ise hiçbir takım kazanmış sayılmaz.